img src="http://cookie.gazeta.pl/noScriptCookie.servlet?t=[timestamp ]" style="… "/>

Co identyfikuje przedsiębiorcę - firma czy nazwa?

 

Oba pojęcia wywołują wiele nieporozumień w codziennym życiu, z uwagi na fakt, że mają one odmienne znaczenie w języku potocznym i w języku prawniczym. Dlatego też, wyjaśnienie znaczenia tych określeń na gruncie prawa cywilnego, jest niezbędne dla zrozumienia istoty identyfikacji przedsiębiorcy w obrocie gospodarczym.

W świetle art. 432 Kodeksu Cywilnego – „Przedsiębiorca działa pod firmą”. Na wstępie dalszych rozważań, należy wskazać, że „przedsiębiorcą” jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna, która nie jest osobą prawną, ale której ustawa przyznaje zdolność prawną, która prowadzi działalność gospodarczą i zawodową we własnym imieniu. Wszystkie podmioty wymienione powyżej, które mogą być uznane za przedsiębiorców „działają pod firmą”, co oznacza dokonywanie przez nich czynności prawnych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i zawodowej. Przy podejmowaniu tych czynności przedsiębiorca powinien posługiwać się firmą, która jest tożsama z tą ujawnioną w odpowiednim rejestrze (Krajowy Rejestr Sądowy, Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej).  Określenie „firmy” przedsiębiorcy zgodnie z przepisami prawa, pozwoli nie tylko na właściwą, wystarczającą identyfikację przedsiębiorcy, ale także „zabezpieczy inne podmioty występujące w obrocie przed możliwością wprowadzenia w błąd, co do tożsamości podmiotu” (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 17 września 2012r.).

„Firma” spełnia głównie funkcję indywidualizacji przedsiębiorcy podobnie jak dla każdego człowieka – imię i nazwisko. Pogląd ten znajduje odzwierciedlenie w wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 22 października 1991r. Sąd zwraca uwagę, że oznaczenie firmy powinno być tak sformułowane, aby wykluczyć jakiekolwiek „pomyłki o jaki pomiot chodzi”. Należy wskazać, że firma podobnie jak nazwisko podlegają ochronie jako dobra osobiste.

Ponadto, firma przedsiębiorcy może pełnić szereg funkcji dodatkowych, np.: reklamową, informacyjną czy polegającą na budowaniu wizerunku przedsiębiorcy. Istotnym składnikiem „firmy” każdego przedsiębiorcy jest element identyfikujący przedsiębiorcę, pozwalający w dostateczny sposób odróżniać jedno przedsiębiorstwo od innego.

Dalsze przepisy Kodeksu cywilnego, określają elementy, które składają się na firmę poszczególnych podmiotów posiadających status przedsiębiorcy.

Firmą dla przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną jest jej imię i nazwisko. Ustawodawca dopuszcza wprowadzenie do firmy osoby fizycznej elementów dodatkowych takich jak: jej pseudonimu lub określeń, które wskazują na przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej, miejsce jej prowadzenia oraz inne dowolnie obrane określenia. Jednakże, może się zdarzyć, że elementy dodatkowe staną się elementami obligatoryjnymi, w sytuacji, gdy ich dołączenie do firmy osoby fizycznej będzie konieczne dla dostatecznego wyróżnienia firmy danego przedsiębiorcy od innych przedsiębiorców działających na tym samym rynku.

Firmą przedsiębiorcy - osoby prawnej jest jej nazwa. W tym przypadku, firma musi zawierać określenie formy prawnej pod jaką działa przedsiębiorca (np.: spółka akcyjna, spółka komandytowa, spółka z  ograniczoną odpowiedzialnością). Elementami fakultatywnymi są: przedmiot działalności, siedziba, nazwisko lub pseudonim osoby fizycznej, z którą jest związana działalność osoby prawnej oraz inne dowolnie obrane określenia.

W stosunku do jednostek organizacyjnych, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, należy odnieść się do regulacji art.331  § 1 Kodeksu cywilnego, który określa, że do tych podmiotów stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące osób prawnych.

Podsumowując powyższe rozważania, firma i nazwa to nie są pojęcia tożsame, ponieważ o ile każdy przedsiębiorca działa pod firmą, tzn. zarówno osoby fizyczne, osoby prawne jak i jednostki organizacyjne niebędącego osobami prawnymi, ale posiadające zdolność prawną, o tyle „nazwa” jest to określenie związane ściśle z osobą prawną i jednostką organizacyjną, o której mowa powyżej i nie można go odnosić do przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną.

 

Agnieszka Dachowska, www.prawodlakazdego.pl

 

Źródła:

- Kodeks Cywilny

- Trzaskowski Roman, Dmowski Stanisław – Kodeks Cywilny, Komentarz, wyd. LexisNexis, 2014

- Wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 22 października 1991r., I ACr 400/90

- Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 17 września 2012r., KIO 1862/12